world history

انقلاب صنعتی در جهان غرب

worldhistory — Sat, 21 Nov 2009 16:20:18 GMT

در سده هجدهم روند توليد با سرعتي كمي پيش مي رفت. در صنعت پارچه بافي توليدكنندگان خانگي با ابزارهاي قديمي و محدودشان توليدات اندكي داشتند و به همين دليل پارچه قيمت بالايي داشت. در 1733 م در انگلستان ، جان كي ، ماكوي پرنده اي را اختراع كرد كه براي بافندگان اين امكان را فراهم مي كرد تا با سرعتي دو برابر نسبت به قبل پارچه ببافند. اين دستگاه باعث شد تا بافندگان از ريسندگان پيشي بگيرند. بازرگانان پارچه در انگلستان براي فنون ريسندگي بهتر جايزه اي تعيين كردند. در 1764 يك كارگر ساده انگليسي به نام جيمز هارگريوز توانست با طراحي دستگاه ريسندگي به نام جني كه سرعتش 8 برابر نسبت ابزار هاي قبلي بيشتر بود برنده اين جايزه باشد.

عيب ماكوي پرنده و جني اين بود كه هر دو با دست كار مي كردند و پس از چند ساعت كار كه خستگي كارگران را فرا مي گرفت كارايي آن ها كاهش مي يافت. ماشين ريسندگي بعدي ماشين آركرايت بود كه با آب كار مي كرد ولي به دليل فضاي زيادي كه اشغال مي كرد ديگر در خانه ها كارايي نداشت.

در 1769 جيمز وات ، مهندس اسكاتلندي ماشين بخاري اختراع كرد كه مي توانست دستگاه هاي عظيم را به حركت وا دارد. او با اختراعش مشكل بزرگي را از سر راه توليدكنندگان كنار زد. اما مشكلي كه باقي بود اين بود كه هر ماشين بخار منحصر به فرد بود و اگر نيازي به تعمير داشت قطعه يدكي براي آن وجود نداشت . در 1797 هنري ماودزلي دستگاه تراشي با دقت يك هزارم اينچ اختراع كرد. دستگاه او مي توانست فلزها را براي تهيه قطعات يدكي تراش دهد.

در 1779 ساموئل كرامتن دستگاهي تلفيقي از دستگاه جني و دستگاه آبي اختراع كرد كه ميزان توليد نخ را به حد زيادي افزايش داد. تاحدي كه ديگر بافندگان توانايي رقابت با ريسندگان را نداشتند. هرچند كه در 1785 ادموند كارترايت با اختراع دستگاهي براي بافندگان توازن را دوباره برقرار كرد. افزايش توليد پارچه نياز بازار را رفع كرد، ولي كمبود پنبه كم كم تاثير خود را نمايان كرد و دوباره ميزان توليد كاهش يافت. توليد پنبه وقت زيادي را طلب مي كرد و در عين حال سود كمي هم در برداشت تا اينكه در 1793 الي ويتني امريكايي دستگاهي اختراع كرد كه پنبه را از داخل پنبه دانه به سرعت جدا مي كرد و به همين دليل مزارع زير كشت پنبه افزايش يافت.

در سده 1700 به خاطر طرح جنبش حصاركشي در انگلستان كشاورزاني كه مزارع كوچكي داشتند ديگر توانايي تامين مخارج و اداره زمين خود را نداشتند در نتيجه زمين هاي خود را به زمين داران بزرگ فروختند و بعضا به شهر ها مهاجرت كردند. نيروي كار فراوان ، ثروتمندان را تشويق به سرمايه گذاري در صنايع مي كرد و اينگونه اولين قدم هاي انقلاب صنعتي برداشته شد.

كمبود زغال سنگ مانعي بر سر راه برخي كشورهاي در حال توسعه اروپايي بود. با اينكه كشورهايي همچون انگلستان ، فرانسه ، بلژيك ، و آمريكا به سرعت در حال توسعه بودند اما بسياري از كشورهاي اروپايي هنوز هم به كشاورزي ادامه دادند و راه انگلستان و امريكا را پيش نگرفتند.

پس از انقلا ب صنعتي راه ها هنوز خاكي بود. افزايش توليد مسير هاي بهتري را براي انتقال كالا طلب مي كرد. راه هاي خاكي به خوبي امكان حمل و نقل را فراهم نمي كرد و در روزهاي باراني ديگر امكان عبور گاري از آنها وجود نداشت. در 1815 مك ادم مهندس اسكاتلندي پيشنهاد كرد سطح جاده ها را با سنگريزه بپوشانند. اين گونه راه ها را به افتخار مك ادم راه هاي مك ادمي نام نهادند. انگلستان در 1825 حدود 6400 كيلومتر از اين جاده ها داشت. هنوز هم جاده ها كشش عبور آن همه كالا را نداشت . در انگلستان توليد كنندگان از آب راه ها بهره مي گرفتند. اين راه هم ارزان تر بود و هم سريع تر.

حمل و نقل در اقيانوس اطلس را كه تنها راه ارتباطي بين اروپا و امريكا بود كشتي هاي بادي در دست داشتند تا آنكه يك امريكايي به نام رابرت فالتن ماشين بخار را در كشتي مورد استفاده قرار داد. در 1807 كشتي او كه كلرمونت نام داشت مسير بين دو شهر نيويورك و آلباني را از طريق رودخانه هادسن پيمود. در 1838 كشتي سيريوس انگليسي براي اولين با ماشين بخار اقيانوس اطلس را پيمود.

پس از موفقيت ماشين بخار در دريا اين بار خشكي بود كه از قدرت حركتي ماشين بخار بهره برد. مهندسي انگليسي به نام جرج استيفنسن لوكوموتيوي را اختراع كرد كه با موتور بخار روي خط آهن حركت مي كرد. قطاري در 1830 با سرعت 46 كيلومتر در ساعت چند واگن را از ليورپول به منچستر برد. راه آهن مورد پسند اروپاييان قرار گرفت تا آنجا كه در 1850 بيش از 32000 كيلومتر خط اهن در اروپا كشيده شد. راه آهن بسياري از مشكلات را حل كرد از حمل و نقل كالا تا حمل و نقل مسافر.

فقط 50 يا 60 سال طول كشيد تا بشر از اختراع جيمز وات حداكثر بهره را ببرد. ماشيني كه روزي فقط در كارخانه جات ريسندگي و بافندگي و مراكز صنعتي كاربرداشت طي سال هاي 1769 تا 1840 با قدرتش مشكلات حمل و نقل را طوري كاهش داد كه هم در دريا و هم در خشكي از آن استفاده كردند.

در 1825 نخستين قطار بين استاكتن و دارلينگتن انگلستان به حركت در آمد و پنج سال بعد دومين راه آهن بين ليورپول و منچستر كشيده شد.

كشورهاي در حال توسعه در كنار رشد توليد و بهبود وضعيت حمل و نقل به رشد ارتباطات احتياج داشتند. در 1837 ساموئل اف . ب . مورس تلگراف را اختراع كرد. در 1850 خط تلگرافي بين دوور انگليس و كاله فرانسه كشيده شد. خط تلگراف به زودي شهرهاي بزرگ اروپايي را به هم متصل كرد. در 1866 تلگراف از قاره اروپا پيش تر رفت و از طريق رشته هاي ضد آب قاره ها را به هم مرتبط كرد. شايد اختراع تلگراف اولين قدم براي تشكيل دهكده جهاني بود.

افسوس ، زماني كه كشورهاي اروپايي و آمريكايي در تكاپوي رشد و ترقي بودند پادشاهان ايراني مدام در جنگ قدرت بودند يا به عيش و نوش و خوش گذراني مشغول بودند.

روسيه تزاري تا روسيه كمونيستي

worldhistory — Thu, 10 Sep 2009 18:28:16 GMT

مردم روسيه قرن ها از حكومت خودكامه تزاري در رنج بودند. در سال 1881 و در دوره حكومت تزار الكساندر دوم، تا حدودي به خواسته هاي خود رسيدند هرچند بعد از آن جانشينان تزار باز هم به خودكامگي خود ادامه دادند. در 1905 بين روسيه و ژاپن جنگي درگرفت كه به شكست روسيه انجاميد. اين شكست آتش خشم انقلابيون رابيش از پيش برافروخت. نيكولاي دوم براي آرام كردن مردم منشوري به نام بيانيه اكتبر صادر كرد كه به وسيله آن برگزاري انتخابات براي دوما امكان پذير شد. طبق اين منشور از آن پس تمامي قوانين بايد مورد تاييد دوما قرار مي گرفت.

نيكولاي دوم اندكي پس از آرام گرفتن معترضان دوباره سياست هاي خودكامه خود را از سر گرفت. در خلال جنگ جهاني اول اعتراضات دوباره شدت گرفت. حكومت توانايي اداره درست كشور را نداشت و همين سبب چند اعتصاب كارگري شد. در ميدان جنگ سربازان مدام شكست مي خوردند. تلفات روسيه در جنگ وحشتناك بود. 1.5 ميليون نفر كشته ، 5 ميليون تن مجروح و 2 ميليون تن اسير ، مردم روسيه را به شدت خشمگين كرده بود. دوما به برنامه هاي دولت اعتراض داشت و نيكولا توجهي نمي كرد تا اينكه دوما را منحل كرد؛ هرچند جلسات دوما همچنان ادامه پيدا كرد. وقتي نيكولا ارتش را براي سركوب مخالفان فرستاد ارتش هم به صف مردم پيوست و اين بود كه اعتراضات در كشور شدت گرفت.

آلمان كه از پيروزي در جبهه شرقي و غربي ناتوان ماند تلاش كرد كه گروهي از انقلابيون سوسياليست روسي را كه در تبعيد بودند ( بلشويك ها ) كمك كند تا به روسيه بازگردند. رهبر بلشويك ها ولاديمير اليانوف بود كه به نام لنين معروف شد. آلمانيها اميد بسياري به بلشويكها داشتند كه در روسيه ناآرامي ايجاد كرده و حمايت هاي دولت از سربازان خط مقدم را كاهش دهند. نهايتا آلمان ها بلشويك ها را از خاك سويس و سوئد به روسيه رساند.

لنين خواهان تشكيل حزبي منضبط و متشكل از انقلابيون بود. اين حزب براي واژگوني حكومت تزاري تلاش مي كرد و قرار بود بعد از سرنگوني حكومت تزاري امور كشور را در دست گيرد. لنين براي جلب رضايت مردم به كشاورزان قول واگذاري زمين را داد . شعار بلشويكها صلح ، زمين ، نان بود كه مورد توجه مردم قرار گرفت. حزب لنين به سرعت در روسيه قدرت گرفت . شوراي پتروگراد انديشه هاي لنين را پذيرفت. اين شورا را كارگران عمده كارخانه هاي پتروگراد تشكيل مي دادند ؛ بعدا اين شورا به لنينگراد تغيير نام داد و اعضاي آن عضو بلشويك شدند.

در مارس 1917 يكي از واحد هاي نظامي مستقر در سن پترزبورگ سر به شورش برداشت. مخالفان تزار در 12 مارس حكومتي موقت تشكيل دادند و سه روز بعد نيكولا از سلطنت خلع شد. در 1918 انقلابيون او ، همسر و فرزندانش را اعدام كردند.

كرنسكي در راس حكومت موقت بود. حكومت او قدرت چنداني نداشت . گروه گروه سربازان جبهه هاي جنگ را رها مي كردند و براي مطالبه حق خود بازمي گشتند. كارگران هم به اعتصاب خود ادامه مي دادند. لنين گروهي به نام گارد هاي سرخ از كارگران كارخانه هاي پتروگراد و مسكو برگزيد و در 6 نوامبر 1917 به كاخ زمستاني پتروگراد حمله كردند و حكومت موقت سرنگون شد. اين قيام به انقلاب اكتبر معروف شد.

لنين با جنگ مخالف بود پس ميدان جنگ را خالي كرد. در 1918 بر سر معاهده برست – ليتوفسك بانيروهاي محور مذاكره كرد. روسيه لهستان ، استوني ، لاتويا ، ليتواني ، فنلاند و اوكراين را تسليم كرد. روس ها قبول كردند به تركان عثماني زمين و غرامت بپردازند. بهاي صلح لنين از دست دادن 34 درصد جمعيت و 32 درصد از بهترين زمين هاي كشاورزي روسيه بود. او اين تحقير را پذيرفت چون اعتقاد داشت كه انقلاب او جهاني خواهد شد.

در ژوئيه 1918 ، لنين قانون اساسي شورايي را براي روسيه اعلام كرد و نام حزب را به حزب كمونيست تغيير داد. همه احزاب رقيب را غير قانوني اعلام و پايتخت را به مسكو بازگرداند. لنين و يارانش تروتسكي و يوسيف استالين بر حزب مسلط شدند.

در 1918 سوء قصد به جان لنين به او اين بهانه را داد تا روشنفكران و مخالفانش را بكشد. از 1917 تا 1920 روسيه درگير جنگ داخلي بود كه سرانجام تروتسكي با ارتش سرخ مخالفانش را كه ارتش سفيد نام داشتند نابود كرد. در 1920 و پس از خروج نيروهاي محور از روسيه حزب كمونيسم بر سراسر روسيه حكمراني مي كرد. در زد و خورد و قحطي پس از جنگ 13 ميليون تن مردند. اقصاد سقوط كرد و توليد صنعتي به حدود 15 درصد سطح توليد 1913 رسيد.

لنين در 1921 به كشاورزان اجازه داد تا محصولاتشان را در بازار آزاد بفروشند. لنين در 1922 كشور را به جمهوري فدرال وسيعي تبديل كرد. هر ناحيه بزرگ به يك جمهوري تحت نظر مسكو تبديل شد. اين جمهوري ها با هم اتحاد جماهير شوروي سوسياليستي را تشكيل دادند.

لنين در ژانويه 1924 پس از بيماري كوتاهي در گذشت. بعد از مرگ او تروتسكي و استالين بر سر قدرت به نزاع پرداختند. تروتسكي اعتقاد داشت بايد سريعا انقلاب كمونيستي را جهاني كرد ولي استالين اعتقاد داشت ابتدا بايد در خود روسيه كامل شود سپس به جهان منتقل شود. شعار استالين امروز روسيه ، فردا جهان ! بود. در 1926 استالين در نبرد پيروز شد. تروتسكي و حاميانش از پوليت بورو اخراج شدند. تروتسكي در 1926 از كشور اخراج و تبعيد شد. بعدها او به قتل رسيد.

استالين براي اصلاح رشد صنعتي اولين برنامه 5 ساله خود را آغاز كرد. او توسعه صنايع سنگين را در پيش گرفت و طرح مزارع اشتراكي را به جاي كشاورزي كشور پيش برد. كشاورزان شروع بع اعتراض كردند. استالين ميليون ها روستايي را كشت يا به اردوگاه هاي كارفرستاد و يا مجبورشان كرد در مزرعه ها بمانند. استالين در 1933 برنامه پنج ساله دوم خود را آغاز كرد. انحراف استالين رهبران حزب كمونيست را خشمگين كرد. استالين نسبت به اين اعتراضات واكنشي تند نشان داد و بسياري از مخالفان در حزب كمونيست را سرنگون كرد. او ديكتاتور مطلق اتحاد جماهير شوروي شد.

جنگ هاي ايران و يونان

worldhistory — Wed, 22 Jul 2009 07:19:18 GMT

جنگ هاي ايران و يونان زماني آغاز شد كه كوروش كبير، شاهنشاه امپراتوري ايران در 550 ق م آسياي صغير را تسخير و كشور شهر هاي يوناني را وادار به پرداخت خراج كرد. كشور شهر ميلتوس شورش ناموفقي را عليه ايران در 499 ق م آغاز كرد. آتن براي حمايت از ميلتوس ناوگاني را به آناتولي فرستاد و بعضي از شهر هاي ايراني را به آتش كشيد.

داريوش در 490 ق م براي تلافي به يونان حمله كرد و اين جنگ كه در صحراي ماراتن صورت گرفت نتيجه اي بسيار غير قابل انتظار داشت. گروهي كوچك از سربازان يوناني توانست ارتش ايران را شكست دهد. فيديپيس، تند رو ترين دونده يوناني خبر پيروزي را به آتن رساند. دوان دوان به شهر رسيد و با نفسي بريده گفت: [ شادي كنيد، ما پيروز شديم ] و جان داد.

ايرانيان باز هم در 480 ق م به يونان يورش بردند. اين بار خشايار شاه امپراتور ايران شخصا در ميدان حضور داشت و ارتش را فرماندهي مي كرد. ارتش ايران با گروهي كوچك از اسپارتيان در ترموپلاي با هم به نبرد پرداختند. جنگاوري اسپارتي با ديدن سپاه ايران فرياد زد: [ عالي است، اگر ايرانيان با تيرهايشان خورشيد را تيره سازند، خواهي توانست در سايه آن بجنگيم. ]. اما اين بار ايرانيان آنها را شكست دادند و همه را كشتند و به سوي آتن پيشروي كردند.

يونانيان با نقشه اي زيركانه آتن را تخليه كردند. آتن بدون مقاومت تسليم شد. ارتش ايران آتن را به آتش كشيد. در اين زمان ناوهاي يوناني ناوگان ايران را در تنگه سالاميس به دام انداختند و جنگ تن به تن آغاز شد. خشايار شاه سوار بر تخت عظيمش اين صحنه را مي ديد. در نهايت ناوگان ايران شكست خورد و بازگشتند. سال بعد نيروهاي يوناني بازمانده ارتش ايران در دشت پلاتئا را هم شكست دادند. نبرد هاي دريايي ايران و يونان تا سال 446 ق م ادامه داشت.

آخناتون و حكمراني ضعيف او

worldhistory — Sat, 06 Jun 2009 07:03:18 GMT

آمن هوتپ چهارم از 1379 تا 1362 ق م بر مصر حكومت كرد. در زماني وارث تاخت و تاج شد كه مصر ثروتمند ترين و نيرومند ترين امپراتوري در جهان باستان بود. مصر در آن زمان بر فلسطين، سوريه و نوبه مسلط بود.

آمن هوتپ چهارم با تغيير دادن نامش ، جابجا كردن پايتخت و پرستش خدايي جديد از سنت مصري گسست. مصريان قرنها پيش از آمن هوتپ آيين چند خدايي داشتند و خدايان بسياري را مي پرستيدند كه آنها را به هيئتهاي انساني يا جانوري باز مي نمودند. مهمترين خدايان مصر دو خدابود: آمن، پادشاه خدايان و رع، خداي خورشيد. آمن محافظ تبس ، پايتخت، بود. رع خداي ويژه شهر مصري هليوپوليس بود.

آمن هوتپ پرستش فقط يك خدا به نام آتون را آغاز كرد كه صورت تازه اي از خداي خورشيد بود و هيئتي انساني يا جانوري نداشت. آتون را به صورت صفحه اي ترسيم مي كردند كه بازنمود نعمتها و قدرت زندگي بخش خورشيد بود. آمن هوتپ براي تثبيت همين خداي جديد، كوشيد تا با برداشتن نام خداي آمن از پرستشگاها، همه آثار او را بزدايد.

آمن هوتپ، كه نام او به معناي ‹‹ آمن از او راضي ›› است، به سبب تعصب مذهبي اش نام خود را به آخن آتون به معناي ‹‹ بنده آتون ›› تغيير داد. آخناتون براي تاكيد بيشتر بر گسستن از سنت، پايتخت قديمي تبس را ترك كرد. پايتخت جديدي در عمارنه ساخت و آن را به آتون هديه داد.

اين فرعون به سبب اشتغال سابقش به امور ديني، به ارتش چندان توجه نكرد و حتي به اداره امپراتوري توجه زيادي نداشت. تجارت به شدت سقوط كرد و مقامالت محلي شروع به جيب زدن مالياتهايي كردند كه به نام فرعون بود. سرزمين هاي فتح شده بر زد فرمانروايي مصر دست به شورش برداشتند. كاهنان مصري اصلاحات آخناتون را دوست نداشتند زيرا اين اصلاحات قدرت زيادي براي كاهنان نمي گذاشت. سر انجام كاهنان و ارتش بر ضد مذهب جديد شوريدند.

آخناتون حدود 1358 ق م در گذشت و داماد بسيار جوانش به نام توت آنخاتون به جاي او نشست. كاهنان او را مجبور ساختند نامش را به توت آخنامون كه با اين نام مشهور شد تغيير دهد . اين نام به اين معناست: ‹‹ شاهي كه نام او توت است، اعتقادش را به آمون نشان مي دهد ›› . همچنين مجبور شد پايتخت را در عمارنه ترك گويد. كاهنان كه بار ديگر قدرت را در دست داشتند، درصدد برآمدند همه آثار وجود آتون را بزدايند. نام خداي جديد از ساختمانها و پيشينه ها برداشته شد.

برداشت كلي از كتاب تاريخ تمدن و فرهنگ جهان

چین از سلسله هان تا حکومت های 16 گانه

worldhistory — Fri, 10 Apr 2009 10:14:18 GMT

سلسله هان كه بر چين امروزي حكومت مي كرد همانند روم در مرز هاي شمالي با بربرهاي صحرانشين مشكل داشت و همواره مورد هجوم آن ها قرار مي گرفت. چينيان براي جلوگيري از پيش روي بربرهاي صحرا نشين چند رشته ديوار ساختند كه در دوره شي هوانگ دي به هم پيوسته شد كه تا حدودي از چين در برابر يورشگران محافظت كرد.

هزينه دفاع از مرزهاي شمالي به سلسله هان فشار زيادي وارد مي كرد؛ از سوي ديگر خاندان هاي نيرومندي كه در چين صاحب املاك وسيعي بودند اعضاي خانواده خود را در دربار چين جا داده و از اين طريق از پرداخت ماليات فرار مي كردند. به دليل فرار ثروت مندان از پرداخت ماليات سران هان مجبور بودند كه فشارشان را بر دهقانان فقير براي گرفتن ماليات افزايش دهند.

دهقاناني كه ديگر توانايي پرداخت ماليات را نداشتند از راه هاي مختلف از پرداخت ماليات فرار مي كردند. دسته اي زمين هايشان را به ثروت مندان فروخته و اجاره دار آن ها مي شدند، البته ثروت مندان اين زمين ها را از فهرست ماليات حذف مي كردند. دسته اي ديگر هم به راهزني روي مي آوردند. دسته سوم به جنوب كوچ كردند و در زمين هاي باير دره يانگ تسه سكونت يافتند.

جنگ داخلي در چين

حدود 160م هان با دو بحران مواجه بود. يكي نبرد خاندان هاي ثروتمند در دربار هان بر سر قدرت و ديگر شورش هاي مردمي.

دهقانان كه از وضعيتشان بسيار خشمگين بودند، دست به شورش زده و خواستار از بين رفتند سلسله هان بودند. دسته اي از دهقانان بر شورش خود نام (راه صلح بزرگ) را گذاشته بودند. آن ها از انديشه هاي ديني تائو الهام مي گرفتند و حمايل هاي زردي به نشانه وحدت مي انداختند. دسته ديگر شورشيان با نام (فرقه پنج پيمانه برنج) دست به شورش زدند.

امپراطوري هان براي سركوب كردن اين شورش ها به ارتش دستور حمله به شورشيان را داد ولي سران ارتش براي تسلط بر مناطق مختلف با يكديگر مي جنگيدند. سرانجام در حدود 200م چين به سه مملكت تجزيه شد در قسمت هاي شمالي دولت (وي) حكومت مي كرد. در مناطق غربي از بستگان سلسله هان دولت (هان) را تشكيل داده بودند و بر مناطق شرقي و جنوبي دولت (وو) حكمراني مي كرد.

در حدود 304 ميلادي بربرهاي صحرا نشين از مرز هاي شمالي به چين حمله كردند. آن ها كه چادرنشيناني گله دار بودند پس از ورود به چين تحت تاثير آداب و رسوم چينيان قرار گرفتند و كم كم از زندگي چادر نشيني به زندگي در خانه روي آوردند. در ميان سال هاي 304م تا 439م شمال چين بين 16 مملكت تقسيم شد كه بعضي در دست بربرها و بعضي ديگر در دست چينيان بود. مهاجران شمالي براي اداره مملكت خود به كمك چينيان احتياج داشتند و به آن ها پست هاي درباري مي دادند؛ در مقابل حكومت هاي تحت فرمان روايي چينيان از مهاجران شمالي به عنوان سردار و سرباز استفاده مي كردند.

در زماني كه حكومت هاي 16 گانه بر شمال چين حكمراني مي كردند مرزهاي شمالي ديگر امنيت سابق را نداشت و از آن ها ديگر دفاع نمي شد و به همين دليل كاروان ها و دزدان و صحرانشينان به راحتي وارد چين مي شدند. كارواناني كه از سمت هند به اين منطقه وارد مي شدند آيين بودا را در شمال چين تبليغ مي كردند. آيين بودا به سه دليل در بين مردم چين رواج يافت.

اول اينكه از مرزهاي شمالي محافظت نمي شد و به همين دليل بازرگانان و گروه هاي تبليغي بودايي به راحتي به شمال چين وارد مي شدند. دليل بعدي اين بود كه حجوم بربرها و جنگ هاي داخلي مشكلات روحي بسياري را براي آن ها به وجود آورده بود و ديگر اندرزهاي كنفوسيس كه اعتدال را توصيه مي كرد نيازهاي چينيان را بر آورده نمي ساخت.به عقيده بوداييان مشكلات جهاني چيزي جز توهم نيست.

دليل سوم هم اين بود كه بربرهايي كه در شمال چين حكمراني مي كردند از بوداييان كه توانايي خواندن و نوشتن داشتند براي امور درباري استفاده مي كردند. بربرها بيش تر تمايل داشتند كه امور را به دست بوداييان بسپارند تا به دست چينيان. بربرها هيچ وقت به چينيان اعتماد نداشتند.

منبع: كتاب تاريخ تمدن و فرهنگ جهان

سال نو بر همه مبارک

worldhistory — Thu, 19 Mar 2009 15:36:18 GMT

تاريخچه ايالات متحده آمريكا (2)

worldhistory — Mon, 16 Feb 2009 21:19:18 GMT

روزولت از سال 1933 تا سال 1945 رياست جمهوري آمريكا را برعهده داشت. در سال 1935 كنگره آمريكا بي طرفي خود را در مورد جنگ جهاني دوم اعلام كرد. اما توسعه جنگ از يك سو و از سوي ديگر حمله ژاپن به پايگاه هوايي پرل هابر آمريكا را در سال 1941 وارد اين ميدان كرد و به حمايت از فرانسه و انگليس به نيروهاي محور اعلان جنگ داد. جنگ در توسعه اقتصاد آمريكا تاثير بسزايي داشت.

پس از شكست آلمان در اروپا و درگذشت فرانكلين روزولت، هري ترومن به رياست جمهوري رسيد و در ششم و نهم اوت 1945 براي اولين بار دستور بمباران اتمي شهرهاي هيروشيما و ناگازاكي را داد. ژاپن هم شكست خورد و در همان سال سازمان ملل متحد تشكيل شد.

جنگ سردي كه اندكي پس از جنگ جهاني دوم با شوروي آغاز شد، دو ابر قدرت جهان را رو در روي يكديگر قرار داد و پيمان نظامي اتلانتيك شمالي به همين منظور منعقد شد. در سال 1952 ژنرال دوايت آيزنهاور به رياست جمهوري آمريكا رسيد. جنگ كره يكي از مهمترين رويدادهاي دوره او بود. در انتخابات 1960 جان. اف. كندي از حزب دموكرات به پيروزي دست يافت. در سال 1961 بحران جزيره خوك ها در كوبا كه نزديك بود به جنگ سوم منجر شود روي داد و ترور جان. اف. كندي در شهر دالاس وحشت و نگراني را بر جامعه آمريكا حاكم ساخت.

ليندن جانستون كه پس از ترور كندي جانشين او شده بود در سال 1964 مجددا به رياست جمهوري برگزيده شد. جنگ ويتنام كه به خشونت شديد رسيده بود، موج نارضايتي مردم را به همراه داشت. ترور مارتين لوتر كينگ رهبر سياهان آمريكا به بحران اجتماعي افزود و با جنبش بوميان كه در سال 1969 به تصرف زندان آلكاتراز منجر شد، به اوج رسيد. در سال 1968 ريچارد نيكسون به رياست جمهوري رسيد و در سال 1972 براي دومين بار به رياست جمهوري رسيد. او در سال 1973 از پكن و مسكو ديدن كرد و در سال 1974 دستور خروج نيروهاي آمريكايي از ويتنام را صادر كرد. در همان سال در پي بحران واتر گيت مجبور به كناره گيري كرد و جرالد فورد معاون او به جاي او مسئوليت امور را در دست گرفت. در سال 1978 هزاران سرخ پوست در اعتراض به وضعيتشان دست به تظاهراتي طولاني زدند. از سال 1980 تا 1988 دولت رونالد ريگان از حزب جمهوري خواه به روي كار آمد. او براي به زانو در آوردن شوروي جنگ ستارگان را مطرح كرد.

در انتخابات 1988 جورج بوش پدر به رياست جمهوري رسيد و در سال 1991 رهبري نيروهاي چند مليتي براي مقابله با عراق و جنگ خليج فارس را به عهده گرفت و دكترين نظم نوين جهاني را مطرح كرد. در سال 1992 بيل كلينتون از حزب دموكرات رئيس جمهور آمريكا شد. در سال 1994 قرارداد تجارت آزاد آمريكاي شمالي (نفتا) بين امريكا، كانادا و مكزيك منعقد شد. در ژانويه 1994 كلينتون و بوريس يلتسين رئيس جمهور روسيه با يكديگر ديدار كردند.

در نوابر 1995 كلينتون رهبري عمليات نظامي در بوسني هرزگوين را آغاز كرد. در اكتبر 1996 فلسطيني ها و اسرائيلي ها را به سر ميز مذاكره براي صلح دعوت كرد. كلينتون در 1996 براي دومين بار رئيس جمهور شد و در سال 1997 به بزرگترين موفقيت خود يعني موافقت روسيه با گسترش ناتو در اروپاي شرقي دست يافت. در سال 1998 آمريكا رهبري عمليات نظامي نيروهاي ناتو عليه يوگوسلاوي در مورد مسئله كوزوو را بر عهده گرفت.

در انتخابات سال 2000 كه براي تعيين چهل و سومين رئيس جمهوري آمريكا صورت گرفت ال گور از حزب دموكرات و جرج واكر بوش از حزب جمهوري خواه به رقابت پرداختند. در نهايت جورج بوش به رياست جمهوري رسيد. هنوز چند ماه از رياست جمهوري بوش نگذشته بود كه چند حمله ي تروريستي به مراكز نظامي، اقتصادي و سياسي آمريكا جهان را به حيرت فرو برد. در اين روز چند هواپيماي مسافربري كه از فرودگاه هاي بوستون، نيويورك و واشنگتون به پرواز در آمده بودند توسط هواپيما ربايان ربوده شدند و در نهايت به مركز تجارت جهاني نيويورك و وزارت دفاع آمريكا كوبيده شدند. آمريكا بلافاصله انگشت اتهام را به سوي طالبان گرفت و با همكاري هم پيمانانش به افغانستان حمله كرد و حكومت طالبان را از ميان برد.

حمله تروريستي 11 سپتامبر بر محبوبيت بوش به قدري افزود كه او را محبوب ترين رئيس جمهور تاريخ آمريكا دانستند. آمريكا پس از اين حادثه وزارت امنيت داخلي را تاسيس كرد. آمريكا براي مقابله با دولت عراق نيروهاي خود را در خليج فارس افزايش داد و به يكباره به بهانه از بين بردن تسليحات كشتار جمعي اين كشور به عراق حمله كرد. در انتخابات سال 2008 باراك اوباما از حزب دموكرات و مك كين از حزب جمهوري خواه به رقابت پرداختند كه در نهايت اوباما به عنوان چهل و چهارمين رئيس جمهور آمريكا انتخاب شد.

منبع: کتاب گیتاشناسی نوین کشورها

از موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی

روزگاري او را مي جستم، خود را مي يافتم،

اكنون خود را مي جويم، او را مي يابم.

اي حجت را ياد و انس را يادگار!

چون حاضري، اين جستن به چه كار؟

جان بي جمال جانان ميل جهان ندارد *** هر كس كه اين ندارد حقا كه آن ندارد

با هيچ كس نشاني زان دلستان نديدم *** يا من خبر ندارم يا او نشان ندارد

تاریخچه ایالات متحده آمریکا (1)

worldhistory — Mon, 08 Dec 2008 21:19:18 GMT

كشور آمريكا براي اولين بار توسط اقوامي كه احتمالا آسيايي بوده و از طريق تنگه برينگ به اين سرزمين وارد شده بودند مسكون گرديد. اقوام مهاجر تركيبي از قبيله هاي آپاچي، آراپاهو، شاين، چيپوآ، كامنچي، هوپي و غيره بودند. آنان به تدريج با كشاورزي آشنا شدند و گروهي هم به شهر نشيني روي آوردند و به احداث شهرك هايي چون چاهوكيا در محلي نزديك شهر سنت لوييس امروزي كه جمعيت آن در سال 1000 ق.م برابر با 4000 تن بود پرداختند.

نخستين اروپايياني كه به آمريكا پاي نهادند وايكينگهاي دريانورد گروئنلندي بودند. بعد از سفر معروف كريستف كلمب در 1492 اسپانيايي ها ايستگاه هايي در سنت آگوستين، فلوريدا و سانتافه احداث كردند و تگزاس و كاليفرنيا را در نورديدند. بعد از اسپانيايي ها؛ انگليسي ها، فرانسوي ها و هلندي ها بودند كه سرتاسر آمريكا را پيمودند و در آن ايستگاه هايي ساختند.

در سال 1760 حدود 90000 تن برده افريقايي در آمريكا مشغول به كار بودند كه جمعيتشان دو برابر سفيد پوستان مهاجر بود. اكثر انگليسي ها كه به آمريكا مهاجرت كرده بودند افرادي بودند كه يا از نظر مذهبي تحت فشار بودند و يا از نظر مالي و سياسي. در 1733 جمعا 13 ايستگاه انگليسي در آمريكا به وجود آمده بود كه ساكنانش مشغول به كشاورزي، ماهيگيري و دادوستد بودند. در 1763 در پي جنگي كه بين انگليس و فرانسه رخ داد، ايستگاه هاي فرانسه در مي سي سي پي شرقي به انگليس و نواحي غربي به اسپانيا واگذار شد.

در سال 1775 شورش هايي بر عليه نيروهاي دولتي انگلستان برپا شد كه با حمايت فرانسه به عقد قرارداد 4 ژوئيه 1776 و استقلال آمريكا منجر شد. در سال 1789 جرج واشنگتون فرمانده ارتش آمريكا به عنوان اولين رئيس جمهور آمريكا انتخاب شد. در 1819 بر سر مالكيت فلوريدا بين آمريكا و اسپانيا جنگي رخ داد و در سال 1845 در پي نبرد با مكزيك سرزمين كاليفرنيا هم به آمريكا پيوست.

طي سال هاي 1861 تا 1865 جنگ هاي داخلي كه براي از بين بردن برده داري صورت گرفت، ايالات شمالي و جنوبي را رو به روي هم قرار داد تا اينكه آبراهام لينكلن كه در سال 1860 به رياست جمهوري رسيده بود پس از كشتن حدود يك ميليون تن برده داري را لغو كرد. طي سال هاي 1870 تا 1920 جمعيت آمريكا از 38 ميليون به 106 ميليون نفر رسيد و تعداد ايالات آن هم از 37 به 48 ايالت افزايش يافت. در پايان سده نوزدهم دو حزب جمهوري خواه و دموكرات تاسيس گرديد. سال هاي 1889 تا 1920 به مبارزه براي آزادي و حقوق زنان آمريكايي صرف گرديد. زماني كه جنگ جهاني اول در 1914 آغاز شد آمريكا ابتدا اعلام بي طرفي كرد ولي در 1917 به دولت هاي آلمان ، اتريش و عثماني اعلام جنگ داد. امريكا در 1920 به عضويت جامعه ملل در آمد. آمريكا بعد از جنگ با بحران اقتصادي موسوم به سقوط بزرگ وال استريت در سال 1929 مواجه شد. طي آن بانك هاي زيادي ورشكسته شدند و صنايع آمريكا آسيب بزرگي ديد و تعداد بيكاران به 11 ميليون تن رسيد.فرانكلين روزولت رييس جمهور سال هاي 1933 تا 1945 در كنترل بحران تلاش بسيار كرد و در حالي كه اروپا براي جنگ جهاني دوم آماده مي شد، كنگره آمريكا در سال 1935 بي طرفي آمريكا را تصويب كرد.

منبع: کتاب گیتاشناسی نوین کشورها

از موسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی

خر ما از کرگی دم نداشت

مي‌گويند شهري بود كه به آن شهر بارون مي‌گفتند. در اين شهر هميشه جنجال و سر و صدا تمام نمي‌شد و كسي جرأت نمي‌كرد پا به آن شهر بگذارد. يك روز ملانصرالدين هواي شهر بارون كرد و گفت: مي‌خواهم به اين شهر بارون بروم تا ببينم چطور شهري است» رفت و وارد شهر شد. در بين راه كه مي‌رفت ديد يك نفر خرش با بار افتاده و به تنهايي نمي‌تواند آن را از زمين بلند كند. وقتي ملا را ديد از او كمك طلبيد و گفت: «خرم با بار افتاده و نمي‌توانم آن را بلند كنم» ملا جلو رفت و دم خر را گرفت تا به كمك صاحبش آن خر را بلند كند.

از قضا دم خر داخل دست ملا كنده شد. صاحب خر با خشونت دم خر را گرفت و گذاشت دنبال ملا و همينطور كه ملا داشت مي‌دويد، اسب يك نفر از اهالي شهر بارون فرار كرده بود و صاحب آن دنبال اسبش مي‌دويد. وقتي كه ملا را ديد دوان‌دوان مي‌آيد فرياد زد تا اسب را از جلو بگيرد و نگذارد فرار كند. ملا از زمين سنگي برداشت و به طرف اسب پرت كرد تا مانع از فرار او بشود. از قضا سنگ به چشم اسب خورد و چشم اسب را كور كرد.

دوباره صاحب اسب و مالك خر دوتايي گذاشتند دنبال ملا. ملا وقتي ديد خسته شده است به طرف خانه‌اي كه روبه‌رويش بود دويد و با ضربه محكم به در كوفت تا باز شود و خود را از شر آن دو نفر به داخل بيندازد.

از قضا، زني كه نه ماهه حامله بود و مي‌خواست وضع حمل كند پشت در ايستاده بود. وقتي ملا از پشت در محكم به در كوفت در به شكم زن حامله خورد و بچه‌اش را كشت. باز هم شوهر زن با صاحبان اسب و خر، ملا را دنبال كردند. ملا وقتي خود را در محاصره ديد به بالاي بام پريد ولي فايده‌اي نداشت. آنان دنبال او به پشت‌بام پريدند. ملا از بالاي بام نگاه مي‌كرد تا جاي همواري پيدا كند كه از بالاي بام بپرد پايين نگاه كرد لحافي را ديد زير بام افتاده بود بدون اينكه فكر كند كه داخل لحاف چه پيچيده‌اند به روي لحاف پريد و شخصي را كه مدتي بود مريض شده بود و او را داخل لحاف پيچيده بودند كشت. صاحبان شخص مريض از جلو و ديگر اشخاص از عقب ملا، ملا را دستگير كردند و او را پيش قاضي بردند.

ملا وقتي ديد وضع خيلي خراب است قاضي را به كناري كشيد و مبلغ هنگفتي پول به او داد و گفت: «مرا از شر اين مردم نجات بده» قاضي وقتي پول را از ملا گرفت، صاحبان دعوا را صدا كرد و گفت: «نفر اول بيايد» نفر صاحب مريض آمد.

الهی!

در سر گریستنی دارم دراز!

ندانم که از حسرت گریم یا از ناز!

گریستن یتیم از حسرت است

و گریستن شمع بهره ناز

از ناز گریستن چون بود؟ این قصه ای است دراز

روز وصل دوستداران یاد باد***یاد باد آن روزگاران یاد باد

کامم از تلخی غم چون زهر گشت***بانگ نوش شاد خواران یاد باد

ژاپن و جنگ جهاني دوم

worldhistory — Fri, 14 Nov 2008 03:18:18 GMT

در اکتبر 1941 ژنرال «هیدکی توجو» نخست وزیر ژاپن شد. توجو که از مخالفان قدیمی ایالات متحده بود، از اتحاد با نیروهای محور تقویا حمایت کرد. او بلافاصله به نیروی دریایی امپراتوری ژاپن و نیروی هوایی دستور داد به منظور حمله به پایگاه های اساسی انگلیسی و امریکایی در اقیانوس آرام و ساحل افریقا نقشه های محرمانه را به جریان بیندازد.

روز یکشنبه 7 دسامبر 1941، ژاپنی ها به پایگاه های امریکایی در جزیره های هاوایی و فیلیپین و نیز پایگاه های انگلیسی در هنگ کنک و مالایا حمله بردند. ژاپنی ها از عرشه ناوهای هواپیمابر با اسکادرانهای بمب افکن حمله کردند. هواپیما ها ناوگان ایالات متحده را در اقیانوس آرام، که در پرل هاربر، پایگاه بزرگی در غرب هونولولو لنگر انداخته بودند، بمباران کردند. خلبانان ژاپنی 18 کشتی جنگی امریکایی را نابود کردند یا به آنها خسارت زدند، 180 فروند هواپیما را منفجر کردند و بیش از 3500 تن را کشتند. ژاپنیها 30هواپیما و حدود 150نفر را از دست دادند.

ژاپنی ها از حمله های دسامبر 1941 در اقیانوس آرام امتیاز بسیار بزرگی به دست آوردند. تا اوایل 1942 به سوی هدفشان که تسلط بر بیشتر شرق آسیا بود، پیش می رفتند. ارتش امپراتوری در جنگ های برمه پیش می رفت. گوام، جزیره ویک و جزایر فیلیپین فتح شد. هنگ کنک، سنگاپور و جزایر هند شرقی هلندنیز سقوط کرد. نیروهای ژاپنی حمله ای را به هند، مستعمره انگلستان تدارک می دیدند. در استرالیا، زلاندنو، الوشن، میدوی و جزیره های هاوایی نیز پیشروی کردند.

تا نیمه 1942 دشمنان فاشیسم در همه جبهه ها عقب نشستند. به نظر می رسید که هیتلر، موسیلینی و توجو پیروزی را به چنگ آورده اند. اما رهبران نیروهای محور عزم مخالفانشان را دست کم گرفتند. وینستون چرچیل نخست وزیر انگلستان، یوسیف استالین صدر اتحاد شوروی و فرانکلین روزولت رئیس جمهور ایالات متحده برای مقابله با تهاجم نیروهای محور نیروهای خود را به هم پیوستند.

منبع: کتاب تاریخ تمدن و فرهنگ جهان

بايد پدرش را پيش چشمش آورد

هرگاه آدم نانجيب و بدذاتي با تكبر و سركشي و غرور خودنمايي كند و باعث آزار اين و آن بشود مي‌گويند: بايد باباشو پيش چشمش آورد تا آدم بشود.

گويند: تاجر ثروتمندي قاطري داشت، كه اين حيوان در اثر تغذيه كامل و مواظبت كافي غلامان تاجر، خيلي‌خيلي فربه و چاق شده بود و مخصوصاً تاجر اين قاطر را موقعي سوار مي‌شد كه به مسافرت‌هاي دور مي‌رفت، آن هم با زين و برگ و لگام و جل‌هاي مخمل و ابريشم، البته تاجر مجبور بود قبل از هر مسافرت او را پيش نعل‌بند ببرد و نعلش را تازه كند.

تصادفاً روز و روزگاري اين حيوان با آن همه تجملات دور و برش و ناز و نوازشي كه مي‌ديد نگذاشت كه نعل‌بند به پاهايش نعل بزند و چند نفر از غلامان را هم لگد زد. تاجر كه خيلي قاطرش را دوست مي‌داشت قصه را براي دوستش گفت. دوستش گفت: «هيچ ناراحتي ندارد. كار آسان است» آن وقت دوست تاجر با همراهي او به مزبله‌اي رفتند، در آنجا الاغي را ديدند كه از فرط باركشي خسته و پير شده بود و از دم تا سم مجروح بود و از گرسنگي داشت مي‌مرد. به دستور دوست تاجر، غلام‌‌ها او را به دكان نعل‌بندي بردند كه قاطر با آن طمطراق در آنجا بود. دوست جهان‌ديده تاجر، پيش رفت و جلو چشم قاطر كه از فيس و افاده مي‌خواست پر در بياورد گوش خر را گرفت و به قاطر گفت: «ساكت باش، فروتني كن، بسه ديگه! مگه پدر تو نمي‌شناسي؟ بدجنسي و بدذاتي كافيه!» قاطر از ديدن پدر و شناختن او خجل و شرمسار شد و آرام و معقول گذاشت نعلش كنند

آي كتاب

الهی

چه زیباست ایام دوستان با تو!

چه نیکوست معاملت ایشان در آرزوی دیدار تو!

چه خوش است گفت و گوی ایشان در راه جست و جوی تو!

چه بزرگوار است روزگار ایشان در سر کار تو!

الهي نامه

دیدی ای دل که غم عشق دگر بار چه كرد *** چون بشد دلبر و با یار وفادار چه کرد

آه از آن نرگس جادو که چه بازی انگیخت *** واه از آن مست که با مردم هوشیار چه کرد

مارتین لوتر و پروتستانتیسم

worldhistory — Sat, 18 Oct 2008 04:55:18 GMT

مارتین لوتر در 1483 در آلمان زاده شد. حتی در جوانی به شدت مذهبی بود. تحصیل در رشته حقوق را آغاز نمود، اما به قصد راهب شدن دست از مطالعاتش کشید. ماجرای تصمیم لوتر برای راهب شدن در 1505 آغاز شد.

لوتر به مقصد الفورت در آلمان در حال سفر بود که طوفانی از راه رسید و آسمان تیره و تار شد. صاعقه ای به لوتر زد و او را به زمین کوبید. لوتر اطمینان یافت که خداوند برای گناهان وحشت انگیزش او را کیفر می دهد. پنداشت در زندگی به عنوان راهب کمتر از افراد عادی وسوسه خواهد شد. مدت کوتاهی پس از این واقعه به گروه راهبان اوگوستینی مشرب پیوست.

لوتر بعدا کشیش شد و سپس استاد دانشگاه ویتنبرگ در ساکسونی. لوتر فرایض روزانه را به خوبی انجام می داد و برای نجات دادن روحش به طور مستمر تلاش می کرد. بیم از این داشت که خدا از او و از اعمالش ناخوشنود باشد. بیم از لعنت ابدی یک روز لوتر را رها کرد، روزی که رساله پولس رسول به رومیان را خواند:«او با ایمان راستین خود خواهد زیست». او این عبارت را به این صورت تعبیر کرد که ایمان تنها، نه اعمال نیک می تواند رستگاری به بار آورد. مردم نمی توانند با عبادت و انجام اعمال نیک کیفر را از بین ببرند. در عوض رستگاری هدیه خداست به افرادی که ایمان بی رخنه دارند.

لوتر به لحاظ اعتقادش به رستگاری، یا توجیه از طریق ایمان تنها، با فروش آمرزش گناهان مخالفت کرد. در 1517 زمانی که نماینده پاپ لئوی دهم برای گرفتن پول به ساکسونی آمد، لوتر علنا با فروش آمرزش گناه مخالفت کرد. لوتر بنا به رسمی که نشانه مخالفت علنی بود، 95 مورد نظر خود را بر در کلیسای ویتنبرگ نصب کرد. این موارد که دیدگاه های لوتر را بیان می داشت، برای دفاع علنی از عقایدی تهیه شده بود که هر کسی می خواست درباره آنها بحث کند. لوتر امیدوار بود که آرای او کلیسا را به سمت اصلاحات ببرد. اما بر خلاف نظر او، اعمالش اصلاحات پروتستانی را آغاز کرد.

مدافعان پاپ فورا برچسب کفر و الحاد را بر دیدگاههای لوتر زدند. لوتر در 1520 سه جزوه در دفاع از عقاید خود انتشار داد. استدلاهایش طرفداران بسیاری در آلمان یافت. بیشتر، مسیحیان از جمله کشیشان، نیاز کلیسا به اصلاحات را پذیرفتند. در عین حال مردم آلمان و فرمانروایان دولتهای آلمانی دوست نداشتند شاهد باشند پول آلمانی برای پشتیبانی کلیسا از آنان دور شود و به رم برود.

پاپ لئوی دهم در ژوئن 1520 به لوتر هشدار داد نظراتش را پس بگیرد. پاپ در ژانویه 1521 لوتر را از کلیسا اخراج کرد. شارل پنجم لوتر را به شورای ورمس، که هیئت رسیدگی امپراتور مقدس روم بود، فراخواند تا به موضوع او رسیدگی شود.

امپراتور در مقام مدافع پاپ و کلیسای مسیحی از لوتر خواست اظهاراتش را پس بگیرد. لوتر نپذیرفت و گفت: «هیچ چیز را نمی توانم پس بگیرم- زیرا که عمل کردن بر خلاف وجدانم ناصواب و نامطمئن است. برسر این عقیده هستم و هیچ کار دیگری نمی توانم بکنم. خدا به من کمک کند. آمین.»

لوتر به نوشتن جزوه ها ادامه داد، به زبان معمول در آلمان و به طرزی که مردم بیشتری بتوانند آنها را بخوانند. از این گذشته انجیل را به آلمانی ترجمه کرد و استقبال از ترجمه او به ایجاد زبان ملی آلمانی کمک کرد.

لوتر و پیروانش عقیده نداشتند که کلیسا اموال و دارایی داشته باشد . همچنین بر این نظر بودند که فرمانروایان باید کشیشان را منصوب کنند، همان گونه که مقامات دولتی را به سمت های دیگر دولتی می گمارند. بسیاری از فرمانروایان آلمانی قلبا موافق این نظر بودند. فرمانروایان دیگر نیز این عقیده را داشتند زیرا اختیارات بیشتری می یافتند. بعضی فرمانروایان کلیسا را مصادره کردند، صومعه ها را بستند و مقامات کلیسا را بر گماشتند.

لوتر در 1546 درگذشت، بیش تر بخش های شمالی آلمان و اسکاندیناویا پیرو اصلاحات او شده بودند. بخش هایی از جنوب آلمان کاتولیک رمی باقی ماندند. شارل پنجم امپراتور مقدس روم نتوانست آنها را به بازگردانیدن کلیسای کاتولیک رمی وا دارد.

منبع: کتاب تاریخ تمدن و فرهنگ جهان

تیری به تاریکی رها کرد

گاهي اتفاق مي افتد كه كسي بي گدار به آب مي زند و بدون مطالعه و دور انديشي در اطراف و جوانب كار، به دنبالش روان مي شود . عبارت مثلي بالا در ارتباط با اين زمره از مردم دير آمده وشتاب زده به كارمي رود كه از باب تعريض و كنايه مي گويند : تيري به تاريكي رها كرد، يعني : كوركورانه عمل كرد و مالاً زيان و خسران ديد .

عبارت تيري به تاريكي رها كرد اختصاص به اعراب عصر جاهليت دارد كه البته تا دوران صدر و بعد از اسلام نيز ادامه پيدا كرده است . توضيح آنكه كمانداران عرب همه ساله مسابقاتي ترتيب مي دادند تا كساني كه درعلم كمانداري و تيراندازي بهتروبيشترازديگران ورزيدگي ومهارت برگزيده شوند . طريقه و روش مسابقه تيراندازي انواع واقسام مختلف داشت كه يكي از آن روشها تيري به تاريكي رها كردن بود به اين ترتيب كه سپر پولاديني را به ديوار نصب مي كردند وداوطلبان مسابقه در فاصله معيني از ديوارمزبور، قبل ازغروب آفتاب مي ايستادند و سپر مقابل را كاملا از مد نظر مي گذرانيدند و سپس تامل مي كردند تا هوا كاملا تاريك شود و سپر مقابل مطلقا ديده نشود .

در آن موقع هر يك از داوطلبان با سابقه ذهني كه از محل و موقعيت خود و سپر مقابل داشت سه تير پياپي به سوي هدف سپر رها مي كرد . اگر صدا برمي خاست معلوم بود كه تير به هدف خورده ، و گرنه به خطا رفته است . در واقع عبارت تيري به تاريكي رها كردن ماخوذ از اين نوع مسابقه تيراندازي اعراب است كه بعدها به صورت ضرب المثل در آمده است .

آی کتاب

الهی!

ما نه ارزانی بودیم، تا ما را برگزیدی

و نه نا ارزانی بودیم، که به غلط گزیدی

بلکه به خود ارزانی کردی، تا برگزیدی

و بپوشی عیب که می دیدی.

الهی نامه

هرگزم نقش تو از لوح دل و جان نرود***هرگز از یاد من آن سرو خرامان نرود

از دماغ من سرگشته خیال دهنت***بجفای فلک و غصه دوران نرود